نظارت در سقف های دال مجوف

پیشرفت روز افزون علم مهندسی باعث ایجاد سیستم های نوین در صنعت ساخت و ساز شده است همواره نوآوری های مهندسی و حل کردن چالش ها، فعالیت جذابی برای مهندسان و صنعتگران ساختمان بوده است.طرح های معماری خلاقانه و نو ،کاهش هزینه های ساخت در عین التزام به ایستایی مناسب سازه سبب شده است طرح های مهندسی به روز شوند. یکی از سیستم هایی که اخیرا در کشورمان با سرعت بالایی رو به پیشرفت است،استفاده از قالب های پلاستیکی موقت در سقف یا به اصطلاح سقف وافل می‌باشد.ذکر این نکته خالی از لطف نیست که استفاده از هرگونه سیستم سازه ای نیاز به شناخت و درک صحیحی از ماهیت،رفتار و نحوه ی اجرا را دارد.
در این مقاله با توجه به تجربیات اجرایی در سیستم سقف وافل سعی شده است به نکات مهم در طول اجرا برای فعالین حوزه ساختمان تنظیم گردد.موارد کنترل اجرای چنین سیستم هایی به صورت گام به گام ارائه شده است.

 

  • کنترل عدم قرارگیری پای جک ها و یا پایه اسکافلد ها بروی خاک در اجرای سقف اول

از آنجایی که اکثر ساختمان ها دارای پی نواری هستند، در اجرای سقف اول سازه پایه های اطمینان (جک یا اسکافلد)ممکن است روی خاک قرار گیرند،اگر خاک به درستی کوبیده (compact) و به اندازه کافی نشست کرده باشد، می‌توان پایه های اطمینان را مستقیما روی خاک قرار داد. به دلیل آن که در هنگام بتن ریزی وزن سیال بتن بالا می‌باشد و همچنین پمپاژ بتن ممکن است ضرباتی را به پایه های اطمینان وارد کند لذا نیاز است در صورتی که خاک مقاومت مناسبی نداشته باشد در زیر پایه های اطمینان سطح فشاری را به واسطه ی قالب فلزی، چوب و … افزایش داد تا نشست اتفاق نیفتد.

 

 

  •  کنترل اجرای صحیح زیرسازی سقف متناسب به طول دهانه و وزن سقف

برای زیر سازی سقف وافل عمدتا از قوطی،چهار تراش یا لوله که بر روی پایه اطمینان تشکیل یک شبکه سازه ای را می دهند،استفاده می‌شود.از آنجایی که اصولا سقف وافل برای دهانه های بلند استفاده می‌شود لذا فواصل پایه های اطمینان از یکدیگر،ابعاد پروفیل های استفاده شده در زیر سقف بسیار مهم و حیاتی می‌باشد بارها مشاهده شده است به دلیل زیرسازی ضعیف به هنگام بتن ریزی سقف یا بطور کلی فروریخته و یا نشست کرده است. به عنوان یک توصیه فواصل پایه های اطمینان از یکدیگر نهایتا به 1.5 متر محدود گرددو در صورت استفاده از قوطی برای زیرسازی از جدول زیر باید استفاده شود.

 

  • کنترل اجرای صحیح کلاهک های برشی در سر ستون ها

در اجرای سقف های دال مجوف وافل کنترل اجرای صحیح کلاهک های برشی در سر ستون‌ها و قسمتی که تیر به ستون متصل نشده باشد از مهمترین موارد است این کلاهک‌ها عمدتا بصورت یک یا دو خاموت بسته می‌باشد که در فواصل منظمی از بر ستون تا طولی مشخص مطابق با نقشه های محاسباتی کارگذاشته می‌شود. عدم اجرای صحیح این آرماتور های برشی می‌تواند موجب گسیختگی پانچ در حین بهره برداری و یا ناشی از وقوع زلزله گردد.

 

 

  •  کنترل صحت اجرای مناطق توپر در سر ستون ها و دیوارهای برشی

در سقف وافل عمدتا دال بصورت تخت اجرا و از قالب های غیرماندگار برای ایجاد حفره و بهینه سازی در وزن مرده سقف استفاده می‌گردد. کارگذاری این قالب ها موجب کاهش مقاومت برشی سقف نسبت به دال توپر هم ضخامت می‌گردد در نتیجه در مناطقی از سقف ،عمدتا در سر ستون ها و دیوارهای برشی که برش زیاد می‌باشد سقف می‌بایست بصورت توپر اجرا گردد. در نتیجه باید دقت کرد تا کارگذاری قالب های وافل به گونه‌ای باشد تا به مقدار مورد نیاز محاسباتی از سر ستون ها و دیوارها مطابق با نقشه های محاسباتی دال فاصله داشته باشد و آن  قسمت ها  بصورت توپر قالب بندی و بتن ریزی گردد.

 

  • کنترل آرماتور سقف وافل

بستن آرماتور های سقف وافل پس از چیدن قالب های وافل صورت می‌گیرد با توجه به وجود تیر های T شکل در سقف وافل ابتدا می‌بایست آرماتور پایین تیرچه ها مطابق با نقشه های سازه اجرا گردد استفاده از اسپیسر و پاک بودن قالب های وافل هنگام کنترل آرماتور بندی نیز باید بررسی شوند. اصولا آرماتور پایین تیرچه به صورت تک آرماتور F16-F18-F20 می‌باشد که بسته به دهانه و کاربری می‌تواند به صورت دوبل هم اجرا گردد. شبکه مش بالایی وافل عمدتا به صورت آرماتور حداقل افت و حرارت قرار می‌گیرد و در محل تکیه گاه ها آرماتور تقویتی اجرا خواهد شد در زیر دیتیل کلی از سقف وافل و جزئیات مرتبط با آرماتور گذاری آن ارائه شده است.

 

 

  •  کنترل اعمال خیز منفی در سقف ها مطابق با نقشه محاسباتی

در سقف های دال مجوف و عمدتا در دهانه‌های بلند اعمال خیز منفی مطابق با نقشه‌های اجرایی از نظر جانمایی و مقدار خیز ضروری می‌باشد. در این حالت وسط دهانه ها را به مقدار مشخصی که بستگی به بارگذاری، طول دهانه و ضخامت سقف دارد بصورت قوسی قالب بندی می‌نمایند تا بخشی از خیز آنی سقف را جبران نماید. در نتیجه مهندسین ناظر می‌بایست نسبت به اعمال دقیق خیز منفی قبل از بتن‌ریزی سقف اطمینان حاصل نمایند.

 

  • کنترل کارگذاری پایه های اطمینان پس از بازکردن قالب های سقف

مانند دیگر سقف های دال بتنی در سقف های دال مجوف نیز هنگام برداشتن قالب سطوح زیرین باید پایه هایی را به عنوان پایه اطمینان در زیر دال باقی گذاشت تا از تغییر شکل هایی که در طول زمان بوجود می‌آیند جلوگیری شده و در عین حال تا کسب مقاومت کافی بتن از بروز مشکلات مقاومتی و تغییرشکلی در ساختمان جلوگیری کند. تعداد پایه های اطمینان فاصله بین آنها و مشخصات آنها را می باید از طریق محاسبه و برمبنای مقاومت کوتاه مدت بتن بدست آورد ولی بطور کلی فاصله آنها نباید از سه متر بیشتر باشد.